• snooker sporunun en hoş kurallarından birisidir. kısaca şöyle anlatılabilir:

    oyuncu sıradaki topa (kırmızı veya renklilerden herhangi birisi olabilir) hedef alarak vuruşu gerçekleştirdikten sonra bu hedef topu göremeyip faul yapması ve sonrasında ıstaka topunun (beyaz) kaldığı konum neticesinde rakibe snooker bırakmasına dayanır. bu noktada önemli olan unsur şudur ki; faul yapan oyuncudan sonra masaya gelen rakibi görmesi gereken topu (eğer masada kırmızılar halen mevcut ise bu top kırmızı olacaktır, eğer yoksa sıradaki renkli olarak düşünülebilir) iki incesinden de görmesinin gerekmesidir. kamera açısına göre yalnızca sağından veya solundan (veya kısmen sağından veya solundan) görmesi yeterli değildir. topu tam top olarak görmesi gerekmektedir. aksi bir durum oluştuğunda free ball kararı çıkar.

    şimdi de bir örnek ile free ball kuralını açıklayalım: örneğin masada 1 kırmızı -ve dolayısıyla tüm renkliler- olsun. rakibim bana snooker bıraksın ve ben çözmeye çalışırken kırmızı göremeyip faul yapayım. yaptığım faule ek olarak beyaz top masayı dolaştıktan sonra öyle bir yerde dursun ki (örneğin yeşil topun arkasında) rakibim de bu kırmızıyı göremesin (iki incesinde de görmesi gerektiğini hatırlatayım). yani benim snookerı çözme sırasında yaptığım vuruş neticesinde rakibime snooker kalmış oluyor. kısacası benim beceriksizliğim aslında benim şansıma oluyor. işte tam bu noktada avantajsız bir konumda iken faul yaparak -şansa- avantajlı bir konuma -rakibe şans eseri snooker bırakmam- geçmemek adına free ball kuralı çıkacaktır. oyunun mantığı gereği bu kural gereklidir.

    sonucunda ne oluyor: eğer hakemden free ball kararı çıkar ise sıradaki hedef topu (kırmızı veya renkli olabilir) masadaki herhangi bir top olarak kullanabilirim. yukarıdaki örnekten devam edecek olursak; masada kalan son kırmızıyı görmek istiyorken faul yaptım ve sonucunda rakibe snooker kaldı. rakibim her iki incesinde de bu kırmızıyı göremiyor ve hakemden free ball kararı çıktı. rakibim hakeme "ben yeşili (herhangi başka bir renk de olabilir tabiki) free ball olarak kullanmak istiyorum." dediğinde artık o top kırmızı topmuş gibi kullanılır ve pot yapılması durumunda kırmızıların puanı olan 1 puan kazanılır (atılan renklinin kendi puanının hiçbir önemi yoktur). önemli bir nüans var ki; o da normalde kırmızı toplar yollandığı cepten çıkartılıp yerine konmaz (zaten kırmızıların kendilerine atanmış bir yeri de yoktur). fakat free ball olarak nomine edilen ve kırmızı gibi kullanılan herhangi bir renkli pot yapıldıktan sonra cepten çıkartılıp kendi yerine konulur. uzun lafın kısası bu kural aslında masaya fazladan 1 kırmızı eklemeye denk gelmektedir. yani free ball kuralı çıktığında siz herhangi bir renkliyi kırmızı gibi oynayıp 1 puan alırsınız, sonrasında herhangi bir renkliyi renkli top mahiyetinde kullanıp renkli toptan aldığınız puanı alırsınız. sonrasında masada kalan diğer toplarla serinizi inşa etmeye devam edersiniz.

    son not: free ball olarak nomine edilen toptan rakibe tekrar bir snooker bırakmak (çok yavaş bir tempo ile topun arkasına saklanmak gibi) kurallara aykırıdır. bu top üzerinden ya pot denenmelidir ya da güvenli vuruş tercih edilmelidir.